ביסטו קלוגער פונעם רמב"ם?

די ערשטע תגובה פון איינע פון מיינע גאר נאנטע, נאך א לאנגער שמועס וואס מיר האבן געהאט, וואו איך האב מיר געפענט אלע מיינע מחשבות, און די החלטה פון מיינע מחשבות, איז געווען, די אלעם באקאנטען שרייעדיגער שאלה: "דו האלט'ס אז ביסט קלוגער פונעם רמב"ם???", א באמבע נישט אזוי?, נא אוודאי האבן מיר אויף דעם אויך געהאט א מהלך המחשבה און דאס וויל איך דא מיטטיילען.

צו ענטפערן דעם "קשיא" קען מען אויף אסאך וועגן, ראשית כל איז דאס גאר פשוט, ניין איך האלט נישט איך בין קלוגער פון אים, (אפילו יכול להיות, אז עס איז געווען, און עס איז דא קלוגערע פון אים, אבער גערעכט, איך פערזענליך האלט נישט אז איך קום אהן לקרסילי רגליו, און בו בזמן בין איך עפעס נישט איבערצייגט און 'פאקט' אז היינט איז נישטא קיין קלוגערע) אבער, איך האב צוטריט צו סאך מער אינפארמאציע, און ידיעות פון וואס ער האט געוואוסט, און ממילא איז מסתבר צוזאגן אז דער רמב"ם וואס איז שטארק ביי דער מיינוג אז מציאות איז מציאות, און איינער וואס גלייבט און עפעס וואס איז קעגן מציאות פשוט ווייל אין א פסוק אדער א גמרא שטייט אזוי, שרייבט דער רמב"ם אז אזא איינער איז א נער[1], איז מסתבר אז אויב וואלט ער געווען היינט און געזעהן און געוואוסט וואס מיר ווייסן היינט, וואלט ער גאר איבערגעשטיגן ריטשארד דואקינס, און טאקע ווייל ער איז געווען קלוגער פון אים.

אבער דאס איז אלעס שיינע טעאריעס, איך מיין אבער אז דער ענין איז סאך פשוטער.

איך וויל דא צוברענגן אפאר "פאקטן" וואס דער רמב"ם ברענגט, און לאז מיר זעהן ווער ווייסט בעסער (און געוויסע ענינים האט מיר אסאך געהאלפן מיין ידיד נאמן, ירון ידען, סיי פון זיינע ארטיקלען אויף "דעת אמת" און סיי פריוואט, יישר כח, והצלחה בכל מעשי ידיך), איך וועל ברענגן צוויי נקודות, גרונטליך, ואידך זיל גמור, עס איז דא נאך אסאך.

ווי באקאנט האט דער רמב"ם אסאך עוסק געווען אינעם "מנין המצוות", די מסורה, און ווי עס שטייט אין חז"ל (מכות כ"ג) איז אז עס איז דא 613 מצוות, צו עס איז באמת אזוי, איז א שמועס פאר זיך, לכאורה איז דאס אויך איינע פון די זאכן וואס זענען נישט מדויק אין דברי חז"ל, און זענען קיינמאל נישט געשריבען געווארן אדעתא דהכי אז מען זאל דאס אננעמען אלס א מציאות, אבער ווי אלע אנדערע ענינים וואס ווערן געברענגט אין גמרא, איז דאס מיט די יארן אנגענומען געווארן אלס א מציאות, און ווער עס זאגט אנדערש איז א כופר בתורת משה,[2] וכו', עכ"פ די רמב"ם נעמט אזוי אהן, און אויף דעם האט ער ארויסגעגעבן א "ספר המצוות" וואו ער רעכענט עס אויס.

איז אין ספר המצוות מצוה לא תעשה קע"ז רעכענט ער אויס אלס א מצוה בפני עצמו, די איסור פון עסן שרצים ורמשים וואס ווערן באשאפען פון שימל, ואינם פרים ורבים, דאס מיינט זיי קענען נישט האבן קיין קינדער, איז ווען איינער עסט אזא שרץ איז ער עובר אויף נאך א לאו, וזה לשונו: שהזהירנו מאכול השרצים המתהוים מן העפושים אף על פי שאינן מין ידוע, "ולא יתהוו מזכר ונקבה" והוא אמרו ולא תטמאו את נפשותיכם בכל השרץ הרומש על הארץ, ולשון ספרא השרץ הרומש על הארץ, אף על פי שאינו פרה ורבה וזהו ההפרש בין אמרו השרץ השורץ על הארץ ובין השרץ הרמש על הארץ, כי השרץ השורץ הוא השרץ שיש בו כח המוליד לדומה כי הוא ישריץ על הארץ, והשרץ הרומש הוא השרץ המתהוה מן העפושים שלא יוליד הדומה לו, עכ"ל, און אין מצוה קע"ט, לייגט ער נאך צו, קעגן די וואס טענה'ן אז די שרצים וואס ווערן געבוירן פון שימל קענען אויך האבן קינדער, שרייבט ער א שארפע לשון: "ואינו נמנע, התילד הצרעה או הנמלה או זולתם ממיני העופות והשרצים מן העפושים ובתוך האוכלים, אלא אצל הסכלים שאין להם ידיעה בחכמת הטבע, עכ"ל, אבער מיר וואס ווייסען יא חכמת הטבע ווייסען אז עס איז נישטא אזאנס, און די שרצים וואס ווערן באשאפען פון זיך אליין "קענען נישט" האבן קיין קינדער.

איז לאז מיר פארשטיין וואס דער רמב"ם טוט דא: עס איז דא 613 מצוות, איינע פון זיי איז די מצוה אז מען טאר נישט עסן קיין שרצים וואס ווערן באשאפען פון שימל, היות זיי קענען נישט האבן קיין קינדער, און דאס איז איינע פון די מצוות וואס דער בורא העולם האט אונז באפוילן דערמיט.

אבער איין מינוט, דער רמב"ם ווייסט פאר א פאקט, און אויב איז דאס תורת אמת, איז פשט אז דער תורה ווייסט פאר א פאקט, אז עס איז דא אזוי מציאות, וואס טוען מיר אבער אז "לא היו דברים מעולם" עס עקזסיטירט נישט, און עס איז קעגן די מציאות העולם, שרצים וואס ווערן באשאפען פון שימל!!!

איז וואס קומט ארויס דער סך הכל דא איז, אז לויט'ן רמב"ם אליין וואס שרייבט אין מורה נבוכים, אז מען קען זיך נישט פארלאזען אויף דברי חז"ל וואס זענען נגד המציאות, און עס איז דאך א דבר פשוט אז הוא הדין, וכל שכן דברי עצמו אויב איז עס נגד המציאות, און, אויב איינע פון די 613 מצוות זענעם קעגן מציאות, איז סך הכל נאר דא 612 מצוות! לפי הרמב"ם....

האבן מיר שוין איין דוגמא פון די "אייביגע" חכמה פונעם רמב"ם.

נאך איין דוגמא (עס איז דא נאך אסאך, אבער לתועלת המאמר, וועלן מיר זיך האלטן צו "קורץ און שארף"), וואס איז ברור כשמש אז דער רמב"ם האט ווייט נישט געוואוסט די "מציאות'דיגע" ענינים וואס מיר ווייסן היינט, איז, פון וואס די שטערנ'ס וואס מיר זעהן אין הימל (נישט די פלאנעט'ן[3]) זענען געמאכט, די רמב"ם שרייבט אז עס איז צוזאמגעשטעלט פון א פאר מיני גאזען, עפעס וואס מיר ווייסען היינט פאר א מציאות אז עס איז נישט אמת, פאר מער דערוועגן ליינט דא: https://en.wikipedia.org/wiki/star על כל פנים נאך א פשוטער מציאות'דיגע טעות וואס דער רמב"ם האט געהאט.

און דאס נעמט נישט אוועק פון זיין גדלות און קלוגשאפט, דאס מיינט נאר אז מיר ווייסען היינט מער ווי ער האט געוואוסט, און טאקע דער רמב"ם אליין, איז שטארק מסתבר, וויבאלד ער איז א שטארקע חסיד פון פאקטן, ווען ער וואלט היינט געווען, וואלטן מיר געהאט א "מורה נבוכים" אויפצו ווייזען די פאלטשקייט פון רעליגיע (נאר מיין השערה).

איז סך הכל אויב איינער פרעגט דיר די שווערע קשיא: ביסט קלוגער פונעם רמב"ם??? דו פארשטייסט דען בעסער פון אים???

איז די ענטפער, ניין, איך בין נישט קלוגער פון רבי משה בן מימון.

אבער איך בין יא קלוגער, און איך פארשטיי יא בעסער, פון:

·        זאגן אז עס ווערן באשאפען שרצים פון שימל.

·        זאגן אז שטערענס זענען געמאכט פון געז.

·        פון צו זאגן אז שווארצע זענען ענדליך צו מאנקי'ס[4].

·        פון צו זאגן אז אויב א איד רעיפט א דריי יעריג נישט אידיש מיידל, דארף מען איר הארגנען, אבער נישט דעם איד[5].

·        און אויף נאך צענדליגער זאכן.

און ממילא, בין איך אויך קלוגער פונעם מורה נבוכים צו זאגן אז עס:

·        מוז נישט זיין אז יש מנהיג לבירה.

·        מוז נישט זיין אז יש תורה משמים.

·        מוז נישט זיין אז יש בורא לעולם.

·        און מוז נישט זיין אז אית דין ואית דיין.

און נאך אלעם איז דאס נישט מער פון מיינע מחשבות, והרשות נתונה צו יעדען יחיד'ס "מחשבות" זיך צו קריגן דערמיט.

די קומענדיגע ארטיקל וועט זיין אינעם נושא פון אוממענטשליכע זאכן וואס ווערט געברענגט אין די תורה.

חומר מתקבל בהערצה אויף: thoughts.blogpost@gmail.com

---

[1]. לדוגמא, אינעם נושא פון ידיעות חז"ל אין אסטרנאמיע, שרייבט דער רמב"ם אזוי: אל תדרשו ממני להתאים כל ענייני האסטרונומיה שהם ציינו אל המצב כפי שהוא, כי המתמטיקה היתה לקויה באותם זמנים, וכו', "אלא כל מה שאפשר לבאר דברי האדם שיהא תואם את המציאות שהוכחה מציאותה", הוא יותר עדיף ונכון, עכ"ל במורה נבוכים (חלק ג' פרק י"ד), און אנדערע ווערטער, מען קען נישט אננעמען דברי חז"ל אלס א מציאות, היות זיי האבן נישט געוואוסט די מציאות, און אזוי ברענגט ער נאך כמה פעמים אין מורה נבוכים.

[2]. און ווי ערווארטעט, טרעפן מיר טאקע די ראשונים, וואס זענען "כופרים" לויט די היינטיגע אמונה, וואס זענען טאקע מחולק מיט די גמרא, און דאס איז דער אבן עזרא, און דער רלב"ג.

דער אבן עזרא שרייבט אין זיין ספר יסוד מורא וסוד תורה (שער ב') וז"ל: ועל דרך מחקר האמת, אין קץ למספר המצוות, כאשר אמר המשורר (תהילים קי"ט, צ"ו) לכל תכלה ראיתי קץ, רחבה מצוותך מאד, ואם נספור רק הכללים והעיקרים ומצווה שהיא עומדת לעד, אין המצוות עשירית משש מאות ושלוש עשרה, עכ"ל, אין אנדערע ווערטער רעכן ווי אזוי די ווילסט, אבער אדער איז דא סאך מער, אדער סאך ווייניגער, איי די גמרא? ער איז געווען 'קלוגער' פון צו זאגן אז וואס די גמרא זאגט איז אמת...

דער רלב"ג (פרשת בא) שרייבט אז די מספר איז נאר בערך, און היות דער מספר שטימט מיט די 248 אברים און 356 גידים (אממ... אויך נישט קראנט... אבער נישט יעצט) איז הדרש נדרש, אבער נישט אז דאס איז עס.

[3]. וואס אין דעם איז - דרך אגב - אויך דא א יסודות'דיגע טעות אין חז"ל כלפי די לבנה, וואס איז באמת נישט קיין פלאנעט פאר זיך, נאר איז א שטערן וואס געהערט צו פלאנעט ערד, (און דרייט זיך ארום די ערד, נישט ווי אלע אנדערע כוכבי לכת וואס דרייען זיך ארום די זון) אזוי ווי אלע אנדערע פלאנעט'ן האבן אויך לבנות וואס דרייען זיך ארום זיי, און איז נישט קיין פלאנעט פאר זיך, און דאס איז לכאורה א תוצאה פון די טעות פון חז"ל אז די זון דרייט זיך ארום די ערד, ואכ"מ.

[4]. זה לשון הרמב"ם (מורה נבוכים, ח"ג, פרק נ"א): והנני מפרש לך זה המשל אשר חדשתי לך ואומר, אמנם אשר הם חוץ למדינה הם כל איש מבני אדם שאין לו אמונת דת, לא מדרך עיון ולא מדרך קבלה, כקצות התורן, המשוטטים בצפון, והכושיים, המשוטטים בדרום, והדומים להם מאשר אתנו באקלימים האלה. ודין אלו כדין בעלי חיים שאינם מדברים, ואינם אצלי במדרגת בני אדם, ומדרגתם בנמצאות - למטה ממדרגת האדם ולמעלה ממדרגת הקוף, אחר שהגיע להם תמונת האדם ותארו והכרה יותר מהכרת הקוף.

[5].  זה לשונו (פרק י"ב מהלכות איסורי ביאה, הלכה י'): ישראל הבא על הכותית בין קטנה בת שלש שנים ויום אחד בין גדולה בין פנויה בין אשת איש ואפילו היה קטן בן ט' שנים ויום אחד כיון שבא על הכותית בזדון ה"ז נהרגת מפני שבא לישראל תקלה על ידיה כ'בהמה'.